تبلیغات
بازار 313 - مواردى كه انسان مى تواند معامله را به هم بزند

با كسب روز‌ی حلال پیش بسوی رستگاری

مواردى كه انسان مى تواند معامله را به هم بزند

نویسنده :بازار 313
تاریخ:جمعه 1 اردیبهشت 1391-07:37 ب.ظ

(از رساله توضیح المسائل آیت الله روحانی):



مسأله 2152  در احكام، حقّ به هم زدن معامله را خیار مى گویند، و خریدار و فروشنده در یازده صورت مى توانند معامله را به هم بزنند:

اول آنکه از مجلس معامله متفرق نشده باشند و این خیار را (خیار مجلس) میگویند.
دوم 
آنکه مغبون شده باشند (خیار غبن).

سوم  در معامله قرار داد کنند که تا مدت معینى هر دو یا یکى از آنان بتوانند معامله را بهم بزنند (خیار شرط).

چهارم  فروشنده یا خریدار، مال خود را بهتر از آنچه هست نشان دهد و طورى کند که قیمت مال در نظر مردم زیاد شود (خیار تدلیس).

پنجم  فروشنده یا خریدار شرط کند کارى انجام دهد یا شرط کند مالى را که مى دهد طور مخصوصى باشد، و به آن شرط عمل نکند که در این صورت دیگرى مى تواند معامله را بهم بزند (خیار تخلف شرط).

ششم  در جنس یا عوض آن عیبى باشد (خیار عیب).

هفتم  معلوم شود مقدراى از جنسى را که فروخته، مال دیگرى است، که اگر صاحب آن به معامله راضى نشود، خریدار مى تواند معامله را بهم بزند، یا پول آن مقدار را از فروشنده بگیرد و نیز اگر معلوم شود مقدارى از چیزى را که خریدار عوض قرار داده، مال دیگرى است و صاحب آن راضى نشود، فروشنده مى تواند معامله را بهم بزند یا عوض آن مقدار را از خریدار بگیرد (خیار شرکت).

هشتم  فروشنده خصوصیات جنس معینى را که مشترى ندیده به او بگوید، بعد معلوم شود طورى که گفته نبوده است. که در این صورت مشترى مى تواند معامله را بهم بزند، و نیز اگر مشترى خصوصیات عوض معینى را که مى دهد بگوید، بعد معلوم شود طورى که گفته نبوده است فروشنده مى تواند معامله را بهم بزند (خیار رؤیت).

نهم  مشترى پول جنسى را که نقد خریده تا سه روز ندهد که اگر مشترى شرط نکرده باشد که دادن پول را تأخیر بیندازد، فروشنده مى تواند معامله را بهم بزند. (خیار تأخیر).

دهم  حیوانى را خریده باشد که تا سه روز مى تواند معامله را بهم بزند و اگر در عوض حیوانی که خریده، حیوان دیگرى داده باشد، فروشنده هم تا سه روز مى تواند معامله را بهم بزند. (خیار حیوان).

یازدهم  فروشنده نتواند جنسى راکه فروخته تحویل دهد، مثلا اسبى را که فروخته فرار نماید که در این صورت مشترى مى تواند معامله را بهم بزند.
(خیار تعذر تسلیم) و احکام اینها در مسائل آینده گفته خواهد شد.

مسأله 2121  اگر خریدار قیمت جنس را نداند، یا در موقع معامله غفلت کند وجنس را گرانتر از قیمت معمولى آن بخرد، چنانچه بقدرى گران خریده که مردم به آن اهمیت مى دهند، مى تواندمعامله را بهم بزند ونیز اگر فروشنده قیمت جنس را نداند، یا موقع معامله غفلت کند وجنس را ارزانتر از قیمت آن بفروشد در صورتى که مردم بمقدارى که ارزان فروخته اهمیت بدهند، مى تواند معامله را بهم بزند.

مسأله 2122  در معامله بیع شرط که مثلا خانه هزار تومانى را به دویست تومان مى فروشند
وقرار مى گذارند که اگر فروشنده سر مدت پول را بدهد بتواند معامله را بهم بزند، معامله صحیح است.

مسأله 2123  در معامله بیع شرط اگر چه فروشنده اطمینان داشته باشد که هر گاه سر مدت پول را ندهد، خریدار ملک را به او مى دهد معامله صحیح است ولى اگر سر مدت پول را ندهد، حق ندارد ملک را از خریدار مطالبه کند واگر خریدار بمیرد، نمى تواند ملک را از ورثه او مطالبه نماید.

مسأله 2124  اگر چاى اعلا را با چاى پست مخلوط کند وبه اسم چاى اعلا بفروشد مشترى مى تواند معامله را بهم بزند.

مسأله 2125  اگر خریدار بفهمد مالى را که گرفته عیبى دارد مثلا حیوانى را بخرد وبفهمد که یک چشم آن کور است، چنانچه آن عیب پیش از معامله در مال بوده و او نمى دانسته، مى تواند معامله را بهم بزند، واگر نتواند رد کند مى تواند فرق قیمت سالم ومعیوب آن را معین کند و به نسبت تفاوت قیمت سالم و معیوب از پولى که به فروشنده داده پس بگیرد، مثلا مالى را که به چهار تومان خریده، اگر بفهمد معیوب است، در صورتى که قیمت سالم آن هشت تومان و قیمت معیوب آن شش تومان باشد، چون فرق قیمت سالم ومعیوب یک چهارم مى باشد، مى تواند یک چهارم پولى را که داده یعنى یک تومان از فروشنده بگیرد.

مسأله 2126  اگر فروشنده بفهمد در عوضى که گرفته عیبى هست، چنانچه آن عیب پیش از معامله در عوض بوده واو نمى دانسته مى تواند معامله را بهم بزند و در صورت عدم امکان رد تفاوت قیمت سالم و معیوب را به دستورى که در مسأله پیش گفته شد مى تواند بگیرد.

مسأله 2127  اگر بعد از معامله وپیش از تحویل گرفتن مال عیبى در آن پیدا شود، خریدار مى تواند معامله را بهم بزند ونیز اگر در عوض مال بعد از معامله وپیش از تحویل گرفتن، عیبى پیدا شود، فروشنده مى تواند معامله را بهم بزند، ولى اگر بخواهند تفاوت قیمت بگیرند اشکال دارد.

مسأله 2128  اگر بعد از معامله عیب مال را بفهمد وفورا معامله رابهم نزند، حق بهم زدن معامله از بین نمى رود ومى تواند معامله را بهم بزند.مسأله 2129  هر گاه بعد از خریدن جنس عیب آن را بفهمد، اگر چه فروشنده حاضر نباشد، مى تواند معامله را بهم بزند.

مسأله 2130  در چهار صورت اگر خریدار بفهمد مال عیبى دارد، نمى تواند معامله را بهم بزند، یا تفاوت قیمت بگیرد:
اول  آنکه موقع خریدن، عیب مال را بداند.
دوم  به عیب مال راضى شود.
سوم در وقت معامله بگوید اگر مال عیبى داشته باشد پس نمى دهم و تفاوت قیمت هم نمى گیرم.
چهارم فروشنده در وقت معامله بگوید این مال را با هر عیبى که دارد مى فروشم ولى اگر عیبى را معین کند و بگوید مال را با این عیب مى فروشم و معلوم شود عیب دیگرى هم دارد، خریدار مى تواند براى عیبى که فروشنده معین نکرده مال را پس دهد، یا تفاوت قیمت بگیرد.

مسأله 2131  در سه صورت اگر خریدار بفهمد مال عیبى دارد، نمى تواند معامله را بهم بزند ولى مى تواند تفاوت قیمت بگیرد:
اول آنکه بعد از معامله در مال تصرف کند به نحوى که موجب تغییر مورد معامله بشود مانند دوختن پارچه و بریدن آن وامثال اینها.
دوم  بعد از معامله بفهمد مال عیب دارد وفقط حق بر گرداندن آن را ساقط کند. سوم  بعد از تحویل گرفتن مال، عیب دیگرى در آن پیدا شود، ولى اگر حیوان معیوبى را بخرد وپیش از گذشتن سه روز عیب دیگرى پیدا کند اگر چه آن را تحویل گرفته باشد، باز هم مى تواند آن را پس دهد نیز اگر فقط خریدار تا مدتى حق بهم زدن معامله را داشته باشد ودر آن مدت، مال عیب دیگرى پیدا کند، اگر
چه آن را تحویل گرفته باشد، مى تواند معامله را بهم بزند.

مسأله 2132  اگر انسان مالى داشته باشد که خودش آن را ندیده و دیگرى خصوصیات آن را براى او گفته باشد، چنانچه او همان خصوصیات را به مشترى بگوید وآن را بفروشد و بعد از فروش بفهمد که بهتر از آن بوده، مى تواند معامله را بهم بزند.




نوع مطلب : احكام خرید و فروش 



تمام حقوق این سایت مربوط به سامانه پیامک کوتاه انصارالمهدی تبریز می باشد