تبلیغات
بازار 313 - احکام جعاله

با كسب روز‌ی حلال پیش بسوی رستگاری

احکام جعاله

نویسنده :بازار 313
تاریخ:دوشنبه 11 اردیبهشت 1391-05:41 ب.ظ

(از رساله توضیح المسائل امام خمینی ره):





مسأله 2218- جعاله آن است كه انسان قرار بگذارد در مقابل كارى كه براى او انجام می‏دهند مال معینى بدهد، مثلًا بگوید هر كس گمشده مرا پیدا كند، ده تومان به او میدهم و به كسى كه این قرار را می‏گذارد جاعل و به كسى كه كار را انجام میدهد عامل می‏گویند، و فرق بین جعاله و این كه كسى را براى كارى اجیر كنند، این است كه در اجاره بعد از خواندن صیغه، اجیر باید عمل را انجام دهد و كسى هم كه او را اجیر كرده اجرت را به او بدهكار می‏شود، ولى در جعاله عامل می‏تواند مشغول عمل نشود و تا عمل را انجام ندهد جاعل بدهكار نمیشود.

مسأله 2219- جاعل باید بالغ و عاقل باشد و از روى قصد و اختیار قرارداد كند و شرعاً بتواند در مال خود تصرف نماید، بنا بر این جعاله آدم سفیهى كه مال خود را در كارهاى بیهوده مصرف مى‏كند اگر حاكم شرع او را از عمل منع كرده باشد، صحیح نیست.

مسأله 2220- كارى را كه جاعل مى‏گوید براى او انجام دهند، باید حرام نباشد، و نیز باید بى‏فایده نباشد كه غرض عقلایى به آن تعلق نگرفته باشد، پس اگر بگوید هر كس شراب بخورد، یا در شب به جاى تاریكى برود ده تومان به او مى‏دهم، جعاله صحیح نیست.

مسأله 2221- اگر مالى را كه قرار مى‏گذارد بدهد معین كند مثلًا بگوید هر كس اسب مرا پیدا كند، این گندم را به او مى‏دهم، لازم نیست بگوید آن گندم مال كجاست و قیمت آن چیست ولى اگر مال را معین نكند مثلًا بگوید كسى كه اسب مرا پیدا كند ده من گندم به او مى‏دهم، باید خصوصیات آن را كاملًا معین نماید.

مسأله 2222- اگر جاعل مزد معینى براى كار قرار ندهد، مثلًا بگوید هر كس بچه مرا پیدا كند پولى به او مى‏دهم و مقدار آن را معین نكند چنانچه كسى آن عمل را انجام دهد، باید مزد او را به مقدارى كه كار او در نظر مردم ارزش دارد بدهد.

مسأله 2223- اگر عامل پیش از قرارداد، كار را انجام داده باشد یا بعد از قرارداد، به قصد این كه پول نگیرد انجام دهد، حقى به مزد ندارد.

مسأله 2224- پیش از آن كه عامل شروع به كار كند، جاعل و عامل مى‏توانند جعاله را به هم بزنند.

مسأله 2225- بعد از آن كه عامل شروع به كار كرد، اگر جاعل بخواهد جعاله را به هم بزند اشكال ندارد. ولى باید مزد مقدار عملى را كه انجام داده به او بدهد.

مسأله 2226- عامل مى‏تواند عمل را ناتمام بگذارد، ولى اگر تمام نكردن عمل اسباب ضرر جاعل شود، باید آن را تمام نماید مثلًا اگر كسى بگوید هر كس چشم مرا عمل كند فلان مقدار به او مى‏دهم و دكتر جراحى شروع به عمل كند، چنانچه طورى باشد كه اگر عمل را تمام نكند، چشم معیوب مى‏شود، باید آن را تمام نماید، و در صورتى كه ناتمام بگذارد، حقى به جاعل ندارد.

مسأله 2227- اگر عامل كار را ناتمام بگذارد، چنانچه آن كار مثل پیدا كردن اسب است كه تا تمام نشود، براى جاعل فایده ندارد عامل نمى‏تواند چیزى مطالبه كند، و همچنین است اگر جاعل مزد را براى تمام كردن عمل قرار بگذارد مثلًا بگوید هر كس لباس مرا بدوزد ده تومان به او مى‏دهم. ولى اگر مقصودش این باشد كه هر مقدار از عمل كه انجام گیرد براى آن مقدار مزد بدهد، جاعل باید مزد مقدارى را كه انجام شده به عامل بدهد، اگر چه احتیاط این است كه به طور مصالحه یكدیگر را راضى نمایند.


نوع مطلب : احكام خرید و فروش 



تمام حقوق این سایت مربوط به سامانه پیامک کوتاه انصارالمهدی تبریز می باشد