تبلیغات
بازار 313 - احكام قرض

با كسب روز‌ی حلال پیش بسوی رستگاری

احكام قرض

نویسنده :بازار 313
تاریخ:سه شنبه 26 اردیبهشت 1391-01:19 ق.ظ

(از رساله توضیح المسائل آیت الله صافی گلپایگانی):



قرض دادن از كارهای مستحبی است كه در آیات قرآن و اخبار راجع به آن زیاد سفارش شده است، از پیغمبر اكرم صلی الله علیه و آله روایت شده كه هر كس به برادر مسلمان خود قرض بدهد مال او زیاد می‎شود و ملائكه بر او رحمت می‎فرستند و اگر با بدهكار خود مدارا كند، بدون حساب و به سرعت از صراط می‎گذرد و كسی كه برادر مسلمانش از او قرض بخواهد و ندهد، بهشت بر او حرام می‎شود.
مسأله2281.  در قرض لازم نیست صیغه بخوانند بلكه اگر چیزی را به نیت قرض به كسی بدهد و او هم به همین قصد بگیرد، صحیح است ولی مقدار آن باید كاملا معلوم باشد.

  مسأله2282.  اگر دین مدت نداشته باشد هر وقت بدهكار بدهی خود را بدهد طلبكار باید قبول نماید، و اگر مدت داشته باشد پیش از مدت، بنابر احتیاط باید قبول كند.

  مسأله2283.  اگر در صیغه قرض برای پرداخت آن مدتی قرار دهند، احتیاط واجب آن است كه طلبكار پیش از تمام شدن مدت، طلب خود را مطالبه نكند ولی اگر مدت نداشته باشد طلبكار هر وقت بخواهد، می‎تواند طلب خود را مطالبه نماید.

  مسأله2284.  اگر طلبكار طلب خود را مطالبه كند، چنان چه بدهكار بتواند بدهی خود را بدهد باید فوراً آن را بپردازد و اگر تأخیر بیندازد گناهكار است.

  مسأله2285.  اگر بدهكار غیر از خانه‎ای كه در آن نشسته و اثاثیه منزل و چیزهای دیگری كه به آنها احتیاج دارد چیزی نداشته باشد طلبكار نمی‎تواند طلب خود را از او مطالبه نماید، بلكه باید صبر كند تا بتواند بدهی خود را بدهد.

  مسأله2286.  كسی كه بدهكار است و نمی‎تواند بدهی خود را بدهد، چنان چه بتواند كاسبی كند، واجب است كه كسب كند و بدهی خود را بدهد.

  مسأله2287.  كسی كه دسترسی به طلبكار خود ندارد، چنان چه امید نداشته باشد كه او را پیدا كند، باید با اجازه حاكم شرع طلب او را به فقیر بدهد و اگر طلبكار او سید نباشد، احتیاط واجب آن است كه طلب او را به سید فقیر ندهد.

  مسأله2288.  اگر مال میت بیشتر از خرج واجب كفن و دفن و بدهی او نباشد باید مالش را به همین مصرف‎ها برسانند و به وارث او چیزی نمی‎رسد.

  مسأله2289.  اگر كسی مقداری پول طلا یا نقره قرض كند و قیمت آن كم شود چنان چه همان مقدار را كه گرفته پس بدهد كافی است و اگر قیمت آن زیادتر گردد لازم است همان مقدار را كه گرفته بدهد ولی در هر دو صورت اگر بدهكار وطلبكار به غیر آن راضی شوند اشكال ندارد.

  مسأله2290.  اگر مالی را كه قرض كرده از بین نرفته باشد و صاحب مال آن را مطالبه كند، احتیاط مستحب آن است كه بدهكار همان مال را به او بدهد.

  مسأله2291.  اگر كسی كه قرض می‎دهد شرط كند كه زیادتر از مقداری كه می‎دهد بگیرد، مثلاً یك من گندم بدهد و شرط كند كه یك من و پنج سیر بگیرد، یا ده تخم مرغ بدهد كه یازده تا بگیرد، ربا و حرام است. بلكه اگر قرار بگذارد كه بدهكار كاری برای او انجام دهد، یا چیزی را كه قرض كرده با مقداری جنس دیگر پس دهد مثلاً شرط كند كه یك تومانی را كه قرض كرده با یك كبریت پس دهد، ربا و حرام است. و نیز اگر با او شطر كند كه چیزی را كه قرض می‌گیرد به طور مخصوص پس بدهد، مثلاً مقداری طلای نساخته به او بدهد و شرط كند كه ساخته پس بگیرد، باز هم ربا و حرام می‎باشد ولی اگر بدون این كه شرط كند، خود بدهكار زیادتر از آنچه قرض كرده پس بدهد اشكال ندارد بلكه مستحب است.

  مسأله2292.  ربا دادن مثل ربا گرفتن حرام است و مالك شدن گیرنده قرض ربایی و جواز تصرف او در آن محل تأمل است. ولی چنان چه قرض دهنده با علم به بطلان قرض و مالك نشدن سود راضی به تصرف قرض گیرنده باشد ـ به طوری كه رضایت او مبنی بر این معامله باطل نباشد ـ تصرف قرض گیرنده در آن مال جایز است.

  مسأله2293.  اگر گندم، یا چیزی مانند آن را به طور قرض ربایی بگیرد و با آن

زراعت كند، احتیاط این است كه حاصلی كه از آن به دست می‎آید با قرض دهنده مصالحه نمایند، مگر آن كه بر حسب صورت دوم مسأله قبل، قرض دهنده راضی به تصرف قرض‎گیرنده باشد، بی آنكه رضایت او مبنی بر معامله ربایی باشد كه در این صورت، حاصل، مال قرض گیرنده است.

  مسأله2294.  اگر لباسی را به ذمه بخرد و بعداً از پولی كه به قرض ربایی گرفته، یا از پول حلالی كه مخلوط با ربا است به صاحب لباس بدهد، پوشیدن آن لباس و نماز خواندن با آن اشكال ندارد. ولی اگر به فروشنده بگوید كه این لباس را با این پول می‎خرم، پوشیدن آن لباس حرام است. و اگر بداند پوشیدن آن حرام است نماز هم با آن باطل می‎باشد.

  مسأله2295.  اگر انسان مقداری پول به تاجری بدهد كه در شهر دیگر از طرف او كمتر بگیرد، اشكال ندارد و این را صرف برات می‎گویند.

  مسأله2296.  اگر مقداری پول به كسی بدهد كه بعد از چند روز در شهر دیگر زیادتر بگیرد، مثلاً نهصد و نود تومان بدهد كه بعد از ده روز در شهر دیگر هزارتومان بگیرد ربا و حرام است، ولی اگر كسی كه زیادی را می‎گیرد در مقابل زیادی، جنس بدهد یا عملی انجام دهد اشكال ندارد.

  مسأله2297.  اگر در مقابل طلبی كه از كسی دارد سفته یا براتی داشته باشد و بخواهد طلب خود را پیش از وعده آن به كمتر از آن بفروشد اشكال ندارد.



نوع مطلب : احكام خرید و فروش 



تمام حقوق این سایت مربوط به سامانه پیامک کوتاه انصارالمهدی تبریز می باشد