تبلیغات
بازار 313 - سؤالات متفرقه (12)

با كسب روز‌ی حلال پیش بسوی رستگاری

سؤالات متفرقه (12)

نویسنده :بازار 313
تاریخ:چهارشنبه 19 مهر 1391-03:11 ق.ظ

(از كتاب استفتائات  آیت الله العظمی بهجت  رحمةالله علیه):



غیبت كارمندان از كار


968. كارمندان دولت كه در ساعاتى از روز یا تمام روز را به علت مشخصى در سر كار حاضر نمى  شوند و مسؤلان هم براى آن ها غیبت نمى  زنند، آیا مستحق اجرت آن روز یا ساعت مى  باشند یا خیر؟ و اگر مسؤول فقط بگوید مسؤولیت شرعى به عهده كارمندان یا كارگران است و دیگر غیبت نزند، از ایشان سلب مسؤلیت شده است؟

ج. باید طبق مقررات با آن ها رفتار شود.

 

كم كردن حق بازنشستگى از حقوق كارمندان


969. آیا برداشت دولت از حقوق كارمندان جهت بازنشستگى بدون رضایت كارمندان، جایز است؟

ج. اگر شرطى از ابتدا نیست، جایز نیست.





اتلاف وقت كارمندان دولت


970. در صورتى كه كارمندى براى ساعت مشخصى در روز استخدام شود، اگر در آن ساعت ها مشغول مطالعه شود یا بدون اشتغال خاصّى بى  كار بماند، آیا در قبال آن ساعات مى  تواند حقوق دریافت نماید؟

ج. اگر كارى كه باید انجام شود ترك مى  كند، جایز نیست.

 

اضافه كارى


971. برخى از كارمندان وظایف محوله خود را در ساعات ادارى انجام نداده و بعد از ساعت ادارى به آن مى  پردازند و در قبال آن اضافه حقوق دریافت مى  دارند، آیا این عمل جایز است؟

ج. جایز نیست.


صورت صحیح اجاره و رهن


972. اجاره و رهن صحیح را با مثالى توضیح فرمایید.

ج. اگر ضمن اجاره شرط شود كه پولى به عنوان قرض یا غیر آن به صاحب خانه داده شود، صحیح است.

 

تصرف موجر در رهن


973. آیا موجر مى  تواند از مبلغى كه به عنوان رهن گرفته است، استفاده كند؟

ج. چون مقصود از عنوان رهن همان قرض است، لذا موجر مى  تواند از آن استفاده كند.

 

رهن بدون اجاره


974. آیا رهن تنها، بدون این كه اجاره داده شود ـ مثل این كه یك میلیون تومان به صاحب خانه بدهیم و آن را به مدّت یك سال رهن كنیم ـ صحیح است؟

ج. اگر رهن شرعى باشد كه وثیقه  ى دین و بدهكارى است، براى فروش آن در صورت عدم وصول، مانع ندارد؛ ولى در رهن، راهن و مرتهن از تصرّف ممنوع هستند مگر با اذن دیگرى و آن چه مرسوم است كه اسم آن را رهن مى  گذارند، واقعا رهن نیست و چنان چه ضمن قرض شرط شود، ربا و حرام و باطل است. ولى مى  توانید منزل را به مبلغ كمى اجاره نمایید و ضمن اجاره شرط كنید كه یك میلیون قرض به صاحب خانه دهید، كه در این صورت بى  اشكال است.

 

دادن ودیعه به موجر


975. مرسوم است هنگام اجاره كردن مسكن یا مغازه  اى، مستأجر مبلغى به عنوان ودیعه به موجر مى  پردازد كه به نسبت مبلغ ودیعه از اجاره  ى كامل مسكن كم مى  شود، این گونه معامله چه صورت خواهد داشت؟

ج. اگر ضمن اجاره شرط قرض یا ودیعه شده، اشكال ندارد. (مسأله  ى 1834 رساله.)

 

سرقفلى


976. چه راهى براى تصحیح معامله سرقفلى وجود دارد و گرفتن سرقفلى به چه نحوى حرام خواهد بود؟

ج. مى  شود ضمن عقد اجاره آن را شرط كنند.

 

تعیین اجاره بها در صورت خرید سرقفلى


977. در صورت خرید سرقفلى مغازه، اجاره آن باید به چه صورتى انجام گیرد؟ آیا مبلغ اجاره را باید مطابق قانون تعیین نمود یا در دست صاحب ملك است؟

ج. دست صاحب ملك است.

 

ادعاى سرقفلى مستأجر


978. مغازه و ساختمانى را به عنوان امانت به كسى دادم و براى تحویل آن مدتى معین نشده و چون آن ملك براى وى منافعى داشت، ماهیانه مبلغى را پرداخت مى  كرد، اكنون ادعاى مالكیت دارد و تقاضاى سرقفلى نموده است، لطفا وظیفه ما را بیان فرمایید؟

ج. ادعاى مالكیت او یا تقاضاى سرقفلى اعتبارى ندارد.

 

سرقفلى فروخته شده


979. اگر فردى خانه  اى را خریدارى نماید كه مغازه تجارى آن در اجاره شخص دیگرى باشد و مالك، سرقفلى آن را به مستأجر فروخته و مستأجر هم آن را به شخص دیگرى فروخته باشد، در صورت پایان مدت اجاره و درخواست تخلیه مغازه، عوض سرقفلى را چه كسى باید بپردازد؟ مالك سابق یا مستأجر قبلى یا خریدار خانه؟

ج. اگر خریدار مطلع بوده كه قهرا در نحوه  ى خرید ملاحظه كرده است و باید خودش بپردازد و اگر مطلع نبوده، مالك سابق باید بپردازد، با فرض این كه در ثمن، فروش ملاحظه نشده است.

 

معامله سرقفلى


980. مستأجرى سرقفلى مغازه اى را بدون آن كه در قرارداد قید شود كه مستأجر حق واگذارى آن را بدون اطلاع مالكین ندارد، آن را معامله كرده است، آیا معامله او جایز بوده است؟

ج. ظاهرا اشكال ندارد.

 

سرقفلى و اجاره


981. شخصى سى سال قبل از مالكى مغازه اى به عنوان اجاره تقاضا مى  كند. مالك مى  گوید: اگر بتوانید مستأجرى كه فعلاً در مغازه است را راضى كنید، به شما اجاره مى دهم. متقاضى مبلغ هفت هزار تومان به مستأجر سابق داده و كلید و مغازه را تحویل مى  گیرد و با اجازه مالك، كل ساختمان را تجدید بنا و هر سه سال اجاره را مطابق معمول و رضایت مالك مى  پردازد. آیا سرقفلى این مغازه پس از سى سال مربوط به مستأجر فعلى مى  باشد؟

ج. اگر ضمن عقد اجاره، شرطى كه موجب حقى براى او شود صورت نگرفته، مثل این كه بعدا هم به او اجاره دهد سرقفلى ندارد، ولى براى تعمیر ساختمان حقّ دارد.


ادعاى سرقفلى از سوى مستأجر


982. حدود سى سال قبل موجر به مستأجر گفته است: ملك را به تو اجاره مى  دهم، اگر مستأجر قبلى را براى بیرون رفتن حاضر كنى و او هم مبلغى به مستأجر اولى داده و او رفته و مستأجر دوم در طول چند سال ملك را اجاره كرده و مال الاجاره را مرتّب داده است. حالا كه مى  خواهد ملك را تخلیه كند، ادّعاى سرقفلى مى  كند، آیا مستأجر دوّم داراى حقّ سرقفلى است؟

ج. چون در اجاره  ى اولى و دومى صحبتى از سرقفلى نبوده و منشأیى براى آن نیست، مستأجر دومى استحقاق سرقفلى ندارد.

 

اضافه كردن اجاره پس از واگذارى سرقفلى


983. سرقفلى مغازه  اى را شخصى چند سال پیش به دیگران واگذار نموده و اجاره  اى كه به مالك مى  پردازند از نرخ روز بسیار كمتر است، آیا مالك مى  تواند مقدار اجاره را زیاد كند؟

ج. بله، در اوّل اجاره مى  تواند مقدار اجاره را زیاد نماید.

 

واگذارى سرقفلى


984. اگر سرقفلى مغازه  اى را با اجاره  ى معیّن و بدون تعیین مدّت اجاره به صورت جداگانه خریدارى نمایند. پس از گذشت یك ماه و پرداخت اجاره، آیا مى  تواند آن سرقفلى را به قیمت روز به دیگرى واگذار نماید، در حالى كه در اجاره نامه شرط شده كه واگذارى مغازه باید با رضایت مالك باشد؟

ج. با فرض این كه فروش سرقفلى و اجاره، مستقل و جداى از هم بوده اند، بر فرض بطلان اجاره، ضررى به صحّت فروش سرقفلى اگر به نحو شرعى صورت گرفته باشد، نمى  زند و در این صورت مالك عین، ثانیا حق ندارد سرقفلى را بفروشد و مشترى سرقفلى هم براى واگذارى به غیر باید رضایت مالك را تحصیل نماید و چون اجاره  ى ماهانه براى حدّاقل زمان ـ كه یك ماه باشد ـ معیّن بوده، اجاره محقّق شده است.

 

سرآمدن اجاره  ى مغازه  هاى سرقفلى


985. 1) دكان هایى واقع در پاساژى با پرداخت سرقفلى بدون شرط ضمن عقد اجاره داده شده و مدّت اجاره ى آن ها منقضى گردیده، چنان چه اجرت المثل آن ها به میزان اجاره  ى دكان هاى مشابه آن محلّ مطالبه شود، چه حكمى دارد؟

2) با فرض مسأله  ى فوق آیا ادّعاى مستأجر به این كه من اجاره  ى خودم را مثل دكان هاى دیگرى كه خارج از این مجموعه است مى پردازم، با عدم رضایت مالك چه حكمى دارد؟

ج. بعد از مدّت اجاره، تعیین مال  الاجاره موقوف به رضایت و تفاهم طرفین است مگر این كه شرطى در بین باشد.

986. با عنایت به مسأله  ى فوق ادامه  ى تصرّفات مستأجر در محلّ مورد اجاره بدون جلب رضایت مالك، چه صورتى دارد؟

ج. بعد از انقضاى مدّتِ اجاره، تصرّف در عین مورد اجاره موقوف به رضایت مالك است.

 

مطالبه  ى سرقفلى از سوى مالك


987. شخصى سرقفلى مغازه  اى را همراه با مبلغ معینى اجاره نموده اما مالك هر از چند وقت اجاره را بیشتر از مغازه  هاى مجاور بالا مى  برد، در حال حاضر، آیا مستأجر مى  تواند سرقفلى مغازه را به فرد دیگر بفروشد و اگر مالك درصدى از چیزى كه مستأجر به عنوان سرقفلى مى  گیرد را مطالبه نماید، چه وجهى خواهد داشت؟

ج. مثل سایر موارد فروش سرقفلى است، مالك نمى  تواند وجهى درخواست كند، مگر شرطى از سابق بوده باشد.


رابطه استحقاق سرقفلى و استفاده از ملك


988. آیا مجرد استحقاق مطالبه عوض سرقفلى هنگام تخلیه منزل یا مغازه، براى جواز استمرار تصرف در آن مكان بعد از پایان مدّت اجاره كافى است یا خیر؟ بر فرض ماندن مستأجر در آن مكان غصبى، آیا درآمدى كه از آن جا به دست مى  آید شرعا حلال است؟

ج. تابع این است كه به چه نحوى مستحق مطالبه سرقفلى است و در هر صورت اجرت المثل منافع بر عهده  ى اوست.

 

چك بى  محل به عنوان سرقفلى


989. آیا مجرد عدم موجودى در حساب صاحب چك كه آن را در برابر سرقفلى داده، موجب بطلان معامله مى  شود یا خیر؟

ج. خیر.

 

حق سرقفلى پس از مرگ موجر


990. اگر منزلى یا مغازه  اى را صاحب آن به نام یكى از فرزندان خود بكند، بعد از مرگ پدر آیا وارث دیگر در حق سرقفلى شریك هستند و یا سرقفلى این مكان ها متعلق به مالك آن هاست؟

ج. متعلق به مالك آن ها است.

 

كرایه اتومبیل


991. اگر فردى اتومبیلى را اجاره نموده و با آن مسافركشى كند، آیا درآمد حاصله به او تعلق دارد یا صاحب اتومبیل؟

ج. به مستأجر تعلق دارد.


مسافر دربستى


992. اگر كسى اتومبیلى را دربست كرایه نماید، در صورتى كه راننده بین راه مسافرى سوار كند، كرایه دریافتى از مسافر متعلق به راننده است یا از مبلغ كرایه كم مى  شود؟ در صورت تقاضاى خود مسافر براى سوار كردن مسافرین دیگر حكم كرایه  هاى آنان چیست؟

ج. اگر اجاره  ى كامل راننده و اتومبیل نكرده، پس كرایه  ى دریافتى متعلق به راننده است و چون دربستى، به منزله  ى شرط مسافر سوار نكردن است؛ لذا مستأجر حق فسخ اجاره را دارد و اجرت المثل مى  پردازد.

993. در صورت كرایه خودرو براى مقصد مشخص آیا تبیین جزییات مسیر مثل داخل كوچه بودن و یا خاكى بودن جاده و... لازم است؟ در صورت مشخص نكردن آن، آیا راننده حق دریافت وجه اضافى را دارد؟

ج. اگر تبیین جزییات در تعیین مبلغ اجاره دخالت دارد، باید آن ها را تبیین كند و اگر حدّ متعارفى دارد، در زاید بر آن، راننده حق دریافت مبلغ اضافى را دارد.

 

تاكسى تلفنى


994. آیا گرفتن مبلغ بیشتر از تعرفه  هاى تاكسى تلفنى یا مبلغ تاكسى متر از مسافر توسط رانندگان تاكسى جایز است؟ در صورتى كه مسافر مبنى بر قیمت هاى مصوب سوار شده باشد، حكم آن چیست؟

ج. بر هر مبلغى كه از اوّل توافق كرده  اند، همان لازم است و اگر نامى از آن مبلغ برده نشده، اجرت متعارف است.

 

اجاره پلاك تاكسى و ...


995. آیا اشخاص مى  توانند مواردى مثل پلاك تاكسى یا جواز كسب خود (در كارهاى دیگر) را به دیگران اجاره دهند؟

ج. مانعى ندارد.

 

حق شیردهى


996. آیا مادر بعد از این كه بچه را شیر داده و او را بزرگ نموده، بعد از مدتى مى  تواند ادعاى حق شیر كند؟

ج. چون ظاهر امر ـ با عدم ادعا در زمان شیر دادن ـ شیر دادن مجانى است، زن بعداً حق ادّعا ندارد.

 

شیر دادن زن به بچه  هاى دیگر


997. اگر زنى در مقابل شیرى كه به فرزند دیگرى مى  دهد پولى دریافت كند مالك آن پول مى  شود؟ آیا در این كار رضایت شوهر لازم است؟

ج. خود او مالك آن پول است و در صورتى كه حق شوهر از بین نرود، لازم نیست از شوهر خود اجازه بگیرد.



نوع مطلب : استفتائات 
دنبالک ها: استفتائات 



تمام حقوق این سایت مربوط به سامانه پیامک کوتاه انصارالمهدی تبریز می باشد